Η Συνθήκη της Λωζάννης και η βάναυση παραβίασή της από τη Τουρκία

24.07.2014 | 13:20

Σαν σήμερα το 1923 υπογράφτηκε η Συνθήκη Ειρήνης της Λωζάννης. Μια συνθήκη που μέχρι σήμερα καθορίζει την τύχη της χώρας και την οποία η Τουρκία θέλει επί της ουσίας να καταργήσει.
Τι ακριβώς προέβλεπε αυτή η ιστορική Συνθήκη και πόσο βάναυσα την έχει παριάσει η Τουρκία;

Η Χριστίνα Σ. Φλάσκου Διεθνολόγος, MSc Διεθνείς Σχέσεις και Στρατηγικές Σπουδές (Πάντειο Πανεπιστήμιο) μας κατατοπίζει.

Της Χριστίνας Σ. Φλάσκου٭

Οι διαπραγματεύσεις για την οριστική αποκατάσταση της ειρήνης στην Ανατολή ξεκίνησαν στις 20 Νοεμβρίου 1922. Τελικά, η Συνθήκη Ειρήνης (αποτελούμενη από 5 μέρη με 143 Άρθρα), καθώς και των συνοδευουσών Συμβάσεων – Συμφωνιών – Δηλώσεων και Πρωτοκόλλων (συνολικά 104 Άρθρα), υπογράφηκε στις 24/7/1923 στη Λωζάννη από τους πληρεξούσιους των κυβερνήσεων της Βρετανικής Αυτοκρατορίας, της Γαλλίας, της Ιταλίας, της Ιαπωνίας, της Ελλάδας, της Ρουμανίας, του Σερβο-Κροατο-Σλοβενικού κράτους, των ΗΠΑ, της Τουρκίας, της Βουλγαρίας, της Ρωσίας, του Βελγίου και της Πορτογαλίας.
Ειδικότερα, αντιπρόσωποι της Ελλάδας ήταν ο εξουσιοδοτηθείς από την επαναστατική κυβέρνηση Ελευθέριος Βενιζέλος (ζούσε αυτοεξόριστος στο Παρίσι μετά τις εκλογές του 1920) και ο πληρεξούσιος Υπουργός στο Λονδίνο Δημήτριος Κακλαμάνος, ενώ την Τουρκία αντιπροσώπευαν οι Ismet Pacha (Υπουργός των Εξωτερικών), Δωρ Riza Nour Bey (Υπουργός της Υγιεινής και της Κοινωνικής Περίθαλψης – Βουλευτής Σινώπης) και Hassan Bey (πρώην Υπουργός – Βουλευτής Τραπεζούντος).
Τα κυριότερα θέματα που άπτονται των ελληνοτουρκικών ζητημάτων είναι ꞉
1. Καθορισμός των συνόρων στον Έβρο καθώς και των θαλασσίων ορίων που περιλαμβάνουν νήσους και νησίδες που βρίσκονται σε μικρότερη απόσταση των 3 ν.μ από την ακτή (Άρθρο 2, εδάφιο 2, Άρθρα 5 και 6)
2. Επικύρωση των Συνθηκών του Λονδίνου (17-30 Μαΐου 1913) και των Αθηνών (1-14 Νοεμβρίου 1913) σύμφωνα με τις οποίες αποφασίστηκε η κυριαρχία της Ελλάδας επί των νήσων της Ανατολικής Μεσογείου (εκτός των Ίμβρου, Τενέδου και Λαγουσών νήσων –Μαυρυών- ) και ιδιαίτερα των Λήμνου, Σαμοθράκης, Μυτιλήνης, Χίου, Σάμου και Ικαρίας (Άρθρο 12)
3. Καθορισμός των υποχρεώσεων της Ελληνικής κυβέρνησης για μη εγκατάσταση ναυτικής βάσης ή ανέγερσης οχυρωματικών έργων στα νησιά Μυτιλήνη, Χίο, Σάμο και Ικαρία (Άρθρο 13)
4. Παραμονή των νήσων Ίμβρου και Τενέδου στην Τουρκική κυριαρχία με την υποχρέωση παροχής εγγυήσεων στο μη μουσουλμανικό ιθαγενή πληθυσμό σχετικά με την τοπική διοίκηση και την προστασία των προσώπων και των περιουσιών. Οι κάτοικοι των νήσων αυτών δεν θα συμπεριληφθούν στις συμφωνίες ανταλλαγής Ελληνικών και Τουρκικών πληθυσμών (Άρθρο 14)
5. Εξαναγκασμός για παραίτηση της Τουρκίας υπέρ της Ιταλίας παντός δικαιώματος και τίτλου των νήσων Αστυπάλαιας, Ρόδου, Χάλκης, Καρπάθου, Κάσσου, Τήλου, Νισύρου, Καλύμνου, Λέρου, Πάτμου, Λειψούς, Σύμης, Κω και των νησίδων που εξαρτώνται από αυτές, καθώς και του Καστελλόριζου (Άρθρο 15)
6. Υποχρέωση απόκτησης της Βρετανικής ιθαγένειας από τους Τούρκους υπηκόους της Κύπρου. Σε περίπτωση επιλογής απ’ αυτούς άσκησης του δικαιώματος διατήρησης της Τουρκικής ιθαγένειας, τότε θα πρέπει να εγκαταλείψουν την Κύπρο εντός 12 μηνών (Άρθρο 21)
7. Υποχρέωση της Τουρκίας για παροχή προστασίας της ζωής και της ελευθερίας των μη μουσουλμανικών μειονοτήτων (όπως και για όλους τους Τούρκους κατοίκους), της ελευθερίας άσκησης των θρησκευτικών τους αναγκών, της χρήσης χωρίς περιορισμό της γλώσσας τους, καθώς και τους δικαιώματος σύστασης, διεύθυνσης και εποπτείας παντός είδους φιλανθρωπικών, θρησκευτικών και κοινωφελών ιδρυμάτων, σχολείων και λοιπών εκπαιδευτηρίων. Επίσης, η Τουρκική κυβέρνηση υποχρεούται να παρέχει κάθε προστασία στις εκκλησίες, τις συναγωγές, τα νεκροταφεία των μη μουσουλμανικών μειονοτήτων, καθώς και τη διευκόλυνση αυτών για ίδρυση νέων θρησκευτικών και φιλανθρωπικών καθιδρυμάτων.
Τα αναγνωρισθέντα δικαιώματα για τις μη μουσουλμανικές μειονότητες στην Τουρκία ισχύουν και για τις μουσουλμανικές μειονότητες στην Ελλάδα (Άρθρα 37-45)
1. Ρύθμιση θεμάτων περιουσιών, δικαιωμάτων και συμφερόντων των ευρισκομένων στην Τουρκία φυσικών προσώπων, εταιρειών, συνεταιρισμών και ιδρυμάτων, τα οποία αποδίδονται αμέσως στους δικαιούχους (Άρθρα 64-100)
2. Ρύθμιση θεμάτων άμεσης επαναφοράς στην πατρίδα τους των αιχμαλώτων πολέμου και των πολιτικών κρατουμένων, σύμφωνα με την υπογραφείσα Συμφωνία μεταξύ Ελλάδας – Τουρκίας (30 Ιανουαρίου 1923). Επίσης υποχρεώνονται τα Υψηλά Συμβαλλόμενα Μέρη για την προφύλαξη και συντήρηση των νεκροταφείων – τάφων, κοιμητηρίων και αναμνηστικών μνημείων που βρίσκονται στα εδάφη τους (Άρθρα 119-143)
3. Ουδετεροποίηση των ʺΣτενώνʺ και των γειτνιαζουσών ζωνών, στις οποίες συμπεριλαμβάνονται η Σαμοθράκη, η Λήμνος, η Ίμβρος, η Τένεδος και οι Λαγούσες νήσοι (Μαυρυαί) (Άρθρο 4 της Σύμβασης για το καθεστώς των Στενών). Σε περίπτωση όμως που κινδυνεύσει η ελευθερία και η ασφάλεια των Στενών και των ουδετεροποιημένων ζωνών από πολεμικές πράξεις, τότε δίδεται το δικαίωμα λήψης όλων των αναγκαίων μέτρων μέχρις ότου παρέλθει ο κίνδυνος, οπότε και επανέρχεται το αρχικό καθεστώς της ουδετεροποίησης (Άρθρο 18 της Σύμβασης για το καθεστώς των Στενών)
4. Καθορισμός των Συνόρων Βουλγαρίας –Ελλάδας –Τουρκίας, καθώς και των ουδετεροποιημένων ζωνών εκατέρωθεν αυτών στη Θράκη (Άρθρα 1-5 της Σύμβασης περί της μεθορίου της Θράκης)
5. Καθορισμός της υποχρεωτικής ανταλλαγής των Τούρκων υπηκόων, ελληνικού ορθόδοξου θρησκεύματος, των εγκατεστημένων στην Τουρκία και των Ελλήνων υπηκόων, μουσουλμανικού θρησκεύματος, των εγκατεστημένων στην Ελλάδα. Στην ανταλλαγή αυτή δεν συμπεριλαμβάνονται οι Έλληνες της Κωνσταντινουπόλεως και οι μουσουλμάνοι κάτοικοι της Δυτικής Θράκης (ελληνοτουρκική Σύμβαση της 30/1/1923)

Παραβιάσεις της Συνθήκης της Λωζάννης από την Τουρκία

Εξετάζοντας διαχρονικά την Τουρκική εξωτερική πολιτική, αυτή χαρακτηρίζεται από τον πολύ καλό σχεδιασμό, την υπομονή και επιμονή στην επίτευξη των στόχων που τίθενται για την ανάδειξη της χώρας ως περιφερειακής υπερδύναμης σε βάρος των γειτονικών της λαών. Οι πολιτικές που μετέρχεται είναι η εκμετάλλευση / αξιοποίηση της γεωστρατηγικής σημασίας της χώρας, η ναζιστική θεωρία του ζωτικού χώρου και το δίκαιο του ισχυρού και όχι η υπακοή στο διεθνές δίκαιο, στις διεθνείς αρχές, τους νόμους και τις συμβάσεις.

Δεν είναι τυχαίο το ότι σχεδόν με όλους τους γείτονές της αντιμετωπίζει προβλήματα τα οποία προέρχονται από τη διατήρηση, από τον Τουρκικό λαό, των νομαδικών χαρακτηριστικών της στέπας, από όπου και κατάγονται και που εκδηλώνονται με την αρπαγή των ξένων αγαθών, την επέκταση σε βάρος των γειτόνων, καθώς και την καταστρατήγηση των Συνθηκών και ιδίως του πνεύματος αυτών.

Επομένως, δεν είναι άστοχος ο χαρακτηρισμός της Τουρκικής εξωτερικής πολιτικής ως ʺαναθεωρητικήςʺ, δεδομένου ότι, ανάλογα με το διεθνές περιβάλλον και τα συμφέροντα των Μεγάλων Δυνάμεων, επιχειρεί και επιτυγχάνει την αλλαγή του status quo (π.χ. το 1936 με τη Συνθήκη του Μοντρέ για το καθεστώς των Στενών, 1939 με την προσάρτηση της Αλεξανδρέττας, 1974 με την απόβαση και κατοχή της Βόρειας Κύπρου και την έναρξη αμφισβήτησης Ελληνικών κυριαρχικών δικαιωμάτων, 1996 με τη δημιουργία γκρίζων ζωνών στο Ανατολικό Αιγαίο και πρόσφατα με τις προσπάθειες αναθεώρησης της Συνθήκης της Λωζάννης).

Αναφερόμενοι σ’ αυτήν καθ’ αυτήν τη Συνθήκη της Λωζάννης, η οποία χαρακτηρίστηκε από πολλούς σαν η ʺ Συνθήκη της αμοιβαιότητας ʺ, λόγω του ότι υποχρέωνε και τις δύο χώρες (Ελλάδα – Τουρκία) να συμπεριφέρονται με τον ίδιο τρόπο στις εγκατεστημένες στο έδαφός τους μειονότητες, διαπιστώνουμε σωρεία παραβιάσεων εκ μέρους της Τουρκίας. Θέτοντας σε κίνηση τον παρακρατικό της μηχανισμό και σπέρνοντας τον τρόμο και το φόβο, κατάφερε να επιτύχει το ξερίζωμα του Ελληνισμού από την επικράτεια της και όλα αυτά, δυστυχώς, με την απουσία οποιασδήποτε Ελληνικής αντίδρασης, αλλά και την ανοχή των Μεγάλων Δυνάμεων. Ενδεικτικά και μόνο αναφέρονται οι εξής ενέργειες της Τουρκίας, οι οποίες παραβιάζουν σχεδόν όλα τα Άρθρα της Συνθήκης ꞉

1. Κατάφερε να εκπατρίσει πολύ μεγαλύτερο αριθμό προσώπων, συμπεριλαμβάνοντας στους ανταλλάξιμους και ομογενείς Τούρκους πολίτες, οι οποίοι κατοικούσαν στο Νομό Κωνσταντινούπολης (αλλά εκτός των ορίων του Δήμου αυτής) (1923)

2. Ξεκίνησε την προσπάθεια της σταδιακής υποβίβασης του Οικουμενικού χαρακτήρα του Πατριαρχείου με τη βεβαίωση της Νομαρχίας Κωνσταντινούπολης για τις προϋποθέσεις συμμετοχής των αρχιερέων για την Πατριαρχική εκλογή (έπρεπε να είναι Τούρκος υπήκοος και να έχει υπηρετήσει στην Τουρκία) (1923). Επιπρόσθετα, διετύπωσε τη θέση της ότι το Πατριαρχείο είναι ίδρυμα Τουρκικού δικαίου που υπάγεται στους Τουρκικούς και μόνο νόμους και όχι, όπως όλος ο υπόλοιπος κόσμος που δεν αμφιβάλλει για την ιδιότητά του, ως νομικού προσώπου διεθνούς δικαίου με παγκόσμιες δραστηριότητες (1923-1925)

3. Απαγόρευσε τη λειτουργία του Ελληνικού Φιλολογικού Συλλόγου (1925), της Ελληνικής Εμπορικής Σχολής της Χάλκης (1926) και της σχολής ξένων γλωσσών Αποστολίδη (1926). Επιπρόσθετα, κατήργησε το καθεστώς αυτονομίας και αυτοδιοίκησης των νήσων Ίμβρου και Τενέδου, καθώς και την εκεί παρεχόμενη μειονοτική εκπαίδευση (1927)

4. Απαγόρευσε, με νόμο, την εξάσκηση από αλλοδαπούς πλέον των 30 επαγγελμάτων (1932), επέβαλε στους κληρικούς να μην φορούν τα ράσα τους εκτός των εκκλησιών (1934), υποχρέωσε τη χρησιμοποίηση μόνο της Τουρκικής γλώσσας από τους ομογενείς (1935) και εξανάγκασε σε συνένωση τους Ελληνικούς αθλητικούς συλλόγους με νεοσυσταθέντες Τουρκικούς συλλόγους (1939)

5. Επέβαλε στους μειονοτικούς, με νόμο, δυσβάστακτη και δυσανάλογη με τους υπόλοιπους εφάπαξ φορολογία της περιουσίας που είχε σαν αποτέλεσμα την οικονομική, αλλά και ψυχολογική τους καταρράκωση, λόγω των εξοντωτικών συνεπειών στην περίπτωση αδυναμίας ανταπόκρισης (1942)

6. Αδράνησε (ακριβέστερα υπέθαλψε) στο ανθελληνικό πογκρόμ που ξέσπασε τη νύχτα της 6ης Σεπτεμβρίου 1955 στην Κωνσταντινούπολη (αλλά και στη Σμύρνη) και που είχε σαν αποτέλεσμα για τους ομογενείς δεκάδες νεκρούς και σοβαρά τραυματίες, εκατοντάδες βιασθείσες γυναίκες, χιλιάδες κατεστραμμένα κτίρια (καταστήματα, σπίτια, εργοστάσια, ξενοδοχεία, εστιατόρια και εκκλησίες), ενώ καταστράφηκαν και 8 νεκροταφεία, στα οποία σκυλεύτηκαν πτώματα και βιάστηκαν φρεσκοθαμμένα γυναικεία σώματα και συλήθηκαν βάρβαρα οι τάφοι των Πατριαρχών του μοναστηρίου του Βαλουκλή. Οι συνολικές οικονομικές ζημιές αποτιμώνται στα 150.000.000 δολάρια (1955)

7. Απαγόρευσε την έκδοση της εφημερίδας ʺΕλεύθερη Φωνήʺ (1955), απέλασε Έλληνες υπηκόους (1956, ανήλθαν στους 15000 μέχρι το 1964), προέτρεψε τους Τούρκους να αποφεύγουν να κάνουν τις αγορές τους από Ελληνικά καταστήματα (1957-58) και ενέταξε τα μειονοτικά σχολεία στη δικαιοδοσία του οργανισμού ιδιωτικών σχολείων (1961)

8. Έκλεισε όλα σχεδόν τα καταστήματα των Ελλήνων υπηκόων, απαγορεύοντάς τους την άσκηση οποιασδήποτε εργασίας (1963), απαγόρευσε την είσοδο των κληρικών στα ομογενειακά σχολεία, καθώς και την πρωινή σχολική προσευχή (1964), κατήγγειλε τη Συμφωνία της Άγκυρας της 30ης Οκτωβρίου 1930 και συνέχισε τις απελάσεις Ελλήνων υπηκόων για λόγους εθνικής ασφάλειας (1964). Ταυτόχρονα επέβαλε εφάπαξ δυσβάσταχτη φορολογική εισφορά μόνο στους Έλληνες υπηκόους, απαγόρευσε τη λειτουργία τριών Ελληνικών λυκείων, καθώς και τον εορτασμό των θρησκευτικών εορτών του Πάσχα, των Χριστουγέννων και της Πρωτοχρονιάς στα μειονοτικά σχολεία. Έπαυσε τη λειτουργία του Πατριαρχικού τυπογραφείου, με συνέπεια την αναστολή της κυκλοφορίας των εκκλησιαστικών εκδόσεων ʺΑπόστολος Ανδρέαςʺ και ʺΟρθοδοξίαʺ, ενώ παράλληλα απαγόρευσε τόσο την κυκλοφορία του παιδικού περιοδικού ʺΗ Συντροφιά μουʺ στα μειονοτικά σχολεία, όσο και τη λειτουργία του Ελληνικού ορφανοτροφείου της Πριγκίπου (1964)

9. Εγκατέστησε τάγματα του Τουρκικού στρατού στην Ίμβρο, απαλλοτρίωσε 8000 στρέμματα από 900 Ιμβρίους ομογενείς σε εξευτελιστική τιμή, απαγόρευσε τη διδασκαλία της Ελληνικής γλώσσας στην Ίμβρο και την Τένεδο καθώς και τη λειτουργία του μοναδικού μειονοτικού σχολείου της Τενέδου (1964)

10. Απαγόρευσε το διορισμό στα μειονοτικά σχολεία ομογενών καθηγητών που αποφοίτησαν από Ελληνικά πανεπιστήμια, καθώς και την εισαγωγή Ελληνικών εφημερίδων στην Τουρκική επικράτεια (1965)

11. Απαγόρευσε την είσοδο στα μειονοτικά σχολεία όσων παιδιών η ταυτότητα έγραφε ʺΧριστιάνʺ και όχι ʺρουμ Ορτοντόχʺ, υποχρεώνοντάς τα να μαθητεύσουν σε Τουρκικά δημοτικά σχολεία (1967)

12. Κατήργησε το Θεολογικό τμήμα της Χάλκης (1971) και δήμευσε και τα τελευταία μειονοτικά κτήματα της Ίμβρου (1984), επιφέροντας το τελειωτικό χτύπημα της οικονομικής εξόντωσης των ομογενών της νήσου

Όλα τα ανωτέρω, σε συνδυασμό και με πολλές άλλες παραβιάσεις που, λόγω χώρου, δεν καταγράφονται στο παρόν κείμενο, καταδεικνύουν το πώς οι γείτονές μας αντιλαμβάνονται το σεβασμό στο διεθνές δίκαιο και τις συμφωνίες/ συνθήκες, καθώς και των εν τοις πράγμασι ανάπτυξη σχέσεων καλής γειτονίας.
Τέλος, επισημαίνεται ότι η τήρηση εκ μέρους μας κατευναστικής και συνεχόμενης υποχωρητικής πολιτικής, εκλαμβάνεται από την Τουρκία ως αδυναμία, η οποία και την ενθαρρύνει για περαιτέρω διεκδικήσεις.

Η Χριστίνα Σ. Φλάσκου είναι Διεθνολόγος, MSc Διεθνείς Σχέσεις και Στρατηγικές Σπουδές (Πάντειο Πανεπιστήμιο)

Διαβάστε ακόμη:

ΘΡΑΚΗ: Θα "ξυπνήσει" η Αθήνα από το κόμμα - τέρας που προέκυψε;

Όταν οι Οθωμανοί γίνονταν χριστιανοί για να παίξουν ποδόσφαιρο στην Πόλη!

Ποιά ήταν η γυναίκα που "κατέκτησε" τον Κεμάλ Ατατούρκ;
============================================================

Συνθήκη της Λωζάνης

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια

Το λήμμα δεν περιέχει πηγές ή αυτές που περιέχει δεν επαρκούν. Μπορείτε να βοηθήσετε προσθέτοντας την κατάλληλη τεκμηρίωση. Υλικό που είναι ατεκμηρίωτο μπορεί να αμφισβητηθεί και να αφαιρεθεί.
Η σήμανση τοποθετήθηκε στις 16/06/2012.

Η τούρκικη αντιπροσωπεία στο συνέδριο της Λωζάνης

Η Συνθήκη της Λωζάνης ήταν συνθήκη ειρήνης που έθεσε τα όρια της σύγχρονης Τουρκίας. Υπογράφηκε στη Λωζάνη της Ελβετίας στις 24 Ιουλίου 1923 από την Ελλάδα, την Τουρκία και τις άλλες χώρες που πολέμησαν στον Πρώτο Παγκόσμιο Πόλεμο και την Μικρασιατική εκστρατεία (1919-1922) και συμμετείχαν στην Συνθήκη των Σεβρών συμπεριλαμβανομένης και της ΕΣΣΔ (που δεν συμμετείχε στην προηγούμενη συνθήκη).

Πίνακας περιεχομένων

Ιστορικό

Κατάργησε την Συνθήκη των Σεβρών που δεν είχε γίνει αποδεκτή από την νέα κυβέρνηση της Τουρκίας που διαδέχθηκε τον Σουλτάνο της Κωνσταντινούπολης. Μετά την εκδίωξη από την Μικρά Ασία του Ελληνικού στρατού από τον Τουρκικό υπό την ηγεσία του Κεμάλ Ατατούρκ, εμφανίστηκε η ανάγκη για αναπροσαρμογή της συνθήκης των Σεβρών. Στις 20 Οκτωβρίου 1922 ξεκίνησε το συνέδριο που διακόπηκε μετά από έντονες διαμάχες στις 4 Φεβρουαρίου 1923 για να ξαναρχίσει στις 23 Απριλίου. Το τελικό κείμενο υπογράφηκε στις 24 Ιουλίου μετά από 7,5 μήνες διαβουλεύσεων.
Η Τουρκία ανέκτησε την Ανατολική Θράκη, κάποια νησιά του Αιγαίου, συγκεκριμένα την Ίμβρο και την Τένεδο, μια λωρίδα γης κατά μήκος των συνόρων με την Συρία, την περιοχή της Σμύρνης και της Διεθνοποιημένης Ζώνης των Στενών η οποία όμως θα έμενε αποστρατικοποιημένη και αντικείμενο νέας διεθνούς διάσκεψης. Παραχώρησε τα Δωδεκάνησα στην Ιταλία, όπως προέβλεπε και η συνθήκη των Σεβρών, αλλά χωρίς πρόβλεψη για δυνατότητα αυτοδιάθεσης. Ανέκτησε πλήρη κυριαρχικά δικαιώματα σε όλη της την επικράτεια και απέκτησε δικαιώματα στρατιωτικών εγκαταστάσεων σε όλη την επικράτειά της εκτός της ζώνης των στενών.
Η Ελλάδα υποχρεώθηκε να πληρώσει σε είδος (ελλείψει χρημάτων) τις πολεμικές επανορθώσεις. Η αποπληρωμή έγινε με επέκταση των τουρκικών εδαφών της Ανατολικής Θράκης πέρα από τα όρια της συμφωνίας. Τα νησιά Ίμβρος και Τένεδος παραχωρήθηκαν στην Τουρκία με τον όρο ότι θα διοικούνταν με ευνοϊκούς όρους για τους Έλληνες. Ο Οικουμενικός Πατριάρχης έχασε την ιδιότητα του Εθνάρχη και το Πατριαρχείο τέθηκε υπό ειδικό διεθνές νομικό καθεστώς.
Σε αντάλλαγμα, η Τουρκία παραιτήθηκε από όλες τις διεκδικήσεις για τις παλιές περιοχές της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας εκτός των συνόρων της και εγγυήθηκε τα δικαιώματα των μειονοτήτων στην Τουρκία. Με ξεχωριστή συμφωνία μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας αποφασίστηκε η υποχρεωτική ανταλλαγή πληθυσμών από τις δύο χώρες και η αποστρατικοποίηση κάποιων νησιών του Αιγαίου.
Η ανταλλαγή μειονοτήτων που πραγματοποιήθηκε προκάλεσε μεγάλες μετακινήσεις πληθυσμών. Μετακινήθηκαν από τη Μικρά Ασία και την Ανατολική Θράκη στην Ελλάδα 1.650.000 Τούρκοι υπήκοοι (άλλοι κάνουν λόγο για περίπου 2.000.000), χριστιανικού θρησκεύματος και από την Ελλάδα στην Τουρκία 670.000 Έλληνες υπήκοοι, μουσουλμανικού θρησκεύματος^[1]. Η θρησκεία και όχι η ράτσα αποτέλεσε το βασικό κριτήριο για την ανταλλαγή ^[2]. Σύμφωνα με το άρθρο 2β της συνθήκης χρησιμοποιήθηκε ο όρος Μουσουλμάνοι και όχι Τούρκοι. Αυτό οφείλεται στο ότι κατά την οθωμανική αυτοκρατορία η θρησκεία μετρούσε πολύ περισσότερο από ότι η εθνικότητα και από την άλλη πλευρά η Τουρκία ήθελε όλοι οι μουσουλμάνοι της Δυτικής Θράκης να παραμείνουν. Στα Βαλκάνια χρησιμοποιείται ο όρος Τούρκος αρκετές φορές ως συνώνυμο με τον μουσουλμάνο επειδή στο σύστημα των Οθωμανικών μιλέτ (ήταν κύριο στοιχείο στην διοίκηση της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας) όλοι οι μουσουλμάνοι ανήκαν σε μια ενιαία κοινότητα.^[3]
Μεταξύ των ανταλλάξιμων περιελαμβάνονταν επίσης οι Έλληνες του Πόντου, αλλά και τουρκόφωνοι Έλληνες, όπως τουρκόφωνοι Πόντιοι και Καραμανλήδες, καθώς και ελληνόφωνοι μουσουλμάνοι, όπως οι Βαλαάδες της Δυτικής Μακεδονίας^[4]. Μαζί με τους Έλληνες, πέρασε στην Ελλάδα και αριθμός Αρμενίων και Συροχαλδαίων. Εξαιρέθηκαν από την ανταλλαγή οι Έλληνες κάτοικοι της νομαρχίας της Κωνσταντινούπολης (οι 125.000 μόνιμοι κάτοικοι της Κωνσταντινούπολης, των Πριγκηπονήσων και των περιχώρων, οι οποίοι ήταν εγκατεστημένοι πριν από τις 30 Οκτωβρίου 1918) και οι κάτοικοι της Ίμβρου και της Τενέδου (6.000 κάτοικοι), ενώ στην Ελλάδα παρέμειναν 110.000 Μουσουλμάνοι της Δυτικής Θράκης²^[5].
Επιπλέον, βάσει του άρθρου 23, με όλα τα δεινά που η Συνθήκη αυτή συσσώρευσε στον Μικρασιατικό Ελληνισμό, η Τουρκία απεμπόλησε πλήρως τα κυριαρχικά της δικαιώματα επί της Κύπρου.^[6]

Παραπομπές

Συνθήκη της Λωζάνης, τμήμα VI, άρθρο 1

«Turks». The Encyclopedia of Islam. 10. Brill, σσ. 699.

Renée Hirschon (editor) (2003). Studies in forced migration, Vol. 12 / Crossing the Aegean: an appraisal of the 1923 compulsory population exchange between Greece and Turkey. Berghahn Books, σελ. 98. ISBN 978-1-57181-562-0.

Βλάσης Αγτζίδης. «Οι εξισλαμισμένοι Έλληνες στη σημερινή Τουρκία». Hellenic Resources Network. Ανακτήθηκε στις 5 Μαΐου 2011.

Συνθήκη της Λωζάνης, τμήμα VI, άρθρο 2

Καρεκλάς, Ιάκωβος (2014). Διεθνές Δίκαιο: Με έμφαση στο Δίκαιο του Πολέμου. Αθήνα: Νομική Βιβλιοθήκη, σελ. 152. ISBN 978-960-562-266-4.

Πηγές

Γρηγόριος Δαφνής, Η Ελλάς μεταξύ δύο πολέμων 1923-1940, τόμος πρώτος,εκδ.Κάκτος, Αθήνα, 1997

Βιβλιογραφία

Renée Hirschon (editor) (2003). Studies in forced migration, Vol. 12 / Crossing the Aegean: an appraisal of the 1923 compulsory population exchange between Greece and Turkey. Berghahn Books. ISBN 978-1-57181-562-0.

Εξωτερικοί σύνδεσμοι

Τα Wikimedia Commons έχουν πολυμέσα σχετικά με το θέμα

Συνθήκη της Λωζάνης

Στη Βικιθήκη υπάρχει υλικό που έχει σχέση με το θέμα:

Συνθήκη της Λωζάνης

Η Συνθήκη της Λωζάνης - Ελληνικά & Τουρκικά

Σύνδεσμοι σε καταλόγους καθιερωμένων όρων	GND: 4267826-2

================================================

Πώς έφθασαν τα Δωδεκάνησα στην Ενσωμάτωση

ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΔΙΑΧΡΟΝΙΚΗ ΠΟΡΕΙΑ

Γράφει ο
Κυριάκος Ι. Φίνας

Η Δωδεκάνησος, προτού ενσωματωθεί με τη Μητέρα-Πατρίδα, γνώρισε ξενική κατοχή 638 χρόνων. Από το γεωγραφικό χώρο του δωδεκανησιακού συμπλέγματος πέρασαν η ιπποτική κυριαρχία (1309-1522), η τουρκοκρατία (1522-1912) και στη χρονική περίοδο 1912-1945 η ιταλική τυραννία.

Παρόλες, όμως, αυτές τις διαδοχικές ξένες επικυριαρχίες, ο δωδεκανησιακός λαός διατήρησε την ελληνική γλώσσα, την ορθοδοξία και γενικά τα ελληνικά ήθη και έθιμα.

Και επί αιώνες αγωνίστηκε κατά της ξένης καταπίεσης, επιδιώκοντας την Ενωση-στην κυριολεξία την επανένωση-με την Ελλάδα. Ο διακαής αυτός πόθος άρχισε να παίρνει πιο συγκεκριμένη μορφή από τις αρχές της δεύτερης δεκαετίας του 20ού αιώνα.

Ειδικότερα, η Εθνική αυτή επιταγή των Δωδεκανησίων, αμέσως με την έναρξη της ιταλοκρατίας, εκφραζόταν στο αίτημα της Αυτοδιάθεσης-Ενωσης και έκτοτε οι κάθε είδους εκδηλώσεις ήταν συνεχείς, τόσο σε τοπικό, όσο και σε διεθνές επίπεδο.

* * *

• Περιοριζόμαστε στην περιληπτική διαχρονική πορεία από την τούρκικη κατοχή. Είναι γνωστό, ότι στη διάρκεια της τουρκοκρατίας τα Δωδεκάνησα ήταν στο μεγαλύτερο χρονικό διάστημα αυτόνομη και αυτοδιοίκηση περιοχή. Ωστόσο, κατά τον διακανονισμό των συνόρων του 1830, τα Δωδεκάνησα περιήλθαν στην Τουρκάι μαζί με τη Σάμο, με αντάλλαγμα την Εύβοια, την οποία κρατούσαν ακόμη οι Τούρκοι.

• Στις 29 Σεπτεμβρίου του 1911 η Ιταλία, προκειμένου να καταστήσει την Τριπολίτιδα και την Κυρηναϊκή (τη σημερινή Λιβύη) αποικία της, κήρυξε τον πόλεμο στην Οθωμανική Αυτοκρατορία, καθόσον η τελευταία είχε υπό την κυριαρχία της τα προαναφερθέντα εδάφη.

Και για να εμποριστεί ο ανεφοδιασμός των Αράβων πολεμιστών από τους Τούρκους, με τη δικαιολογία, ότι οι εκεί παράκτιες αραβικές φυλές πρόβαλλαν αντίσταση στα ιταλικά στρατεύματα, οι Ιταλοί κατέλαβαν τα Δωδεκάνησα το Μάιο του 1912, εκτός του Καστελλορίζου, υπό τύπον, καθώς έλεγαν, της προσωρινότητας.

• Οταν ο ιταλοτουρκικός πόλεμος τελείωσε, η συνθήκη ειρήνης πρόβλεπε και μεν να παραχωρηθούν στους Ιταλούς τα οθωμανικά εδάφη στην Αφρική, όπου υπήρχαν ιταλικά εμπορικά και άλλα ζωτικά συμφέροντα, οι ιταλοί, όμως, θα έπρεπε να εκκενώσουν τα Δωδεκάνησα, που είχαν καταλάβει, ως προαναφέρεται.

• Ετσι, ενώ οι Ιταλοί πήραν αυτό που ήθελαν, ωστόσο, δεν έφυγαν από τα δωδεκανησιακά εδάφη.

• Στις 29 Ιουλίου 1919 υπογράφεται Συνθήκη μεταξύ των Κυβερνήσεων Ελλάδας-Ιταλίας. Η Συνθήκη αυτή, γνωστή υπό το όνομα Tittoni-Βενιζέλου, αναπτέρωσε τις ελπίδες του δωδεκανησιακού λαού, καθόσον, σύμφωνα με τους όρους της, η Ιταλία παραχωρούσε στην Ελλάδα αμέσως την κυριαρχία της Δωδεκανήσου, εκτός της Ρόδου, η οποία θα παραδιδόταν μετά πενταετία με Δημοψήφισμα. Με την ίδια Συνθήκη η Ιταλία, εκτός από τα Δωδεκάνησα, παραχωρούσε στην Ελλάδα και τη Βόρειο Ηπειρο.

• Ενα χρόνο αργότερα, στις 22 Ιουλίου 1920, καταγγέλλεται από την Ιταλία η προαναφερθείσα Συνθήκη. Τον Αύγουστο, όμως, του ίδιου έτους υπογράφεται η Συνθήκη των Σεβρών και με τη συμφωνία Bonino-Βενιζέλου επικυρώνεται, σχεδόν, η προηγούμενη Tittoni-Βενιζέλου, με τη διαφορά ότι το Δημοψήφισμα για τη Ρόδο θα διενεργόταν μετά 15 χρόνια.

• Η ζηλότυπη, όμως, μοίρα του δωδεκανησιακού λαού θέλησε άλλη τροπή των πραγμάτων. Με την πτώση του Ελευθερίου Βενιζέλου, το Νοέμβριο του 1920 και αφού εν τω μεταξύ μεσολάβησε η Μικρασιατική καταστροφή του 1922, η Ιταλία καταγγέλλει τη Συνθήκη των Σεβρών και αθετεί, εκ νέου, την υπογραφή της.

• Με τη Συνθήκη της Λωζάνης, 24 Ιουλίου 1923, η Τουρκία παραχωρεί στην Ιταλία τα δικαιώματά της στα Δωδεκάνησα, κι έτσι “μονιμοποιείται” η ιταλική κατοχή.

• Εν τω μεταξύ, με την άνοδο στην εξουσία του φασισμού στην Ιταλία τον Οκτώβριο του 1922, ο Μουσολίνι αντιμετώπιζε το δωδεκανησιακό σύμπλεγμα, ως ιταλική, πλέον, κτήση και με διάφορα μέτρα προσπαθούσε να καταπνίξει το ελληνικό φρόνημα, ενισχύοντας και το καθολικό στοιχείο σε βάρος των ορθόδοξων.

• Ο διορισμός του ΝτεΒέκκι, το Δεκέμβριο του 1936, ως πολιτικού και στρατιωτικού διοικητή της Δωδεκανήσου επιδεινώνει την κατάσταση. Κλείνουν τα ελληνικά σχολεία και η Παιδεία προσαρμόζετια, ως προς τη διδακτέα ύλη, με εκείνη της Μητροπολικής Ιταλίας.
Πολλοί Δωδεκανήσιοι, με πρώτη ευκαιρία εγκαταλείπουν την πατρώα γη, κι έτσι ο πληθυσμός των νησιών από 143.080 που ανερχόταν το 1912, μειώθηκε στις 100.180.

Αρχές, δε, του 1939 ο Μουσολίνι με τους συνεργάτες εκπονεί σχέδιο εγκατάστασης στη Δωδεκάνησο εντός μιας πενταετίας 100.000 φασιστών. Λόγω, όμως, κήρυξης του δεύτερου παγκόσμιου πολέμου αρχές Σεπτεμβρίου του ίδιου χρόνου, το σχέδιο δεν υλοποιείται.

• Η Ελλάδα ποτέ δεν έπαψε να ζητά από την Ιταλία τα Δωδεκάνησα. Ωστόσο, η Ιταλία με παρελκυστική τακτική, λόγω και των συγκυριών του Μεσοπολέμου κατά τον 20ό αιώνα, κατάφερε να κρατήσει το όλο θέμα σε εκκρεμότητα μέχρι το 1940, οπότε κήρυξε τον Οκτώβριο τον πόλεμο στην Ελλάδα.

• Η νικηφόρα, όμως, λήξη του δεύτερου παγκόσμιου πολέμου ανέτρεψε τις προβλέψεις και τα σχέδια των φασιστών και ήδη από το 1944 άρχισε η Απελευθέρωση ορισμένων μικρών νησιών.

• Στις 8 Σεπτεμβρίου 1943 η Ιταλία γονατίζει υπό το βάρος της ήττας της και την αυγή της επόμενης ημέρας αποβιβάζονται στην ευλίμενη περιοχή του Καστελλορίζου ικανός αριθμός από βρεταννικά μητροπολιτικά και αυτοκρατορικά στρατεύμτα.

Στις 13 του αυτού μήνα εισπλέει το ελληνικό αντιτορπιλλικό “Παύλος Κουντουριώτης” έμφορτο στρατού. Από τότε, οι Καστελλορίζιοι και η Πολιτεία, αναγνωρίζουν την ημέρα αυτή, ως χρονικό σταθμό της Απελευθέρωσης του πρώτου ελληνικού εδάφους.

• Την 8η Μαΐου 1945 ο Γερμανός Στρατηγός Wagener, Αρχηγός των κατοχικών δυνάμεων του δωδεκανησιακού συμπλέγματος, υπογράφει στη Σύμη την άνευ όρων παράδοση της Δωδεκανήσου, παρουσία του Αγγλου Ταξίαρχη Moffat, του Συνταγματάρχη Acland και του Διοικητή του Ιερού Λόχου Ελληνα Συνταγματάρχη Χρήστου Τσιγάντε.

Με την πράξη αυτή ολοκληρώθηκε η αγγλική κατοχή της Δωδεκανήσου. Η διαδικασία που προηγήθηκε, καθώς και η υπογραφή του Πρακτικού της παράδοσης έγιναν σ’ ένα παλιό αρχοντικό της Σύμης, το οποίο χρησιμοποιούσαν οι Σύμμαχοι, ως έδρα Διοίκησης και στο οποίο υπάρχει σήμερα εντοιχισμένη αναμνηστική πλάκα.

• Στις 9 Μαΐου αγγλικές Δυνάμεις με άνδρες του Ιερού Λόχου αποβιβάζονται στη Ρόδο. Εγκαθίσταται η αγγλική Διοίκηση Δωδεκανήσου, οπότε τερματίζεται και η τελευταία κατοχή, την οποία εκπροσωπούσαν οι Γερμανοφασίστες.

• Στις 15 Μαΐου 1945, ο Αντιβασιλέας-Αρχιεπίσκοπος Αθηνών και Πάσης Ελλάδος Δαμασκηνός, πριν ακόμη εκδηλωθούν επίσημα οι αποφάσεις των νικητών του Πολέμου για την παραχώρηση του δωδεκανησιακού συμπλέγματος, κηρύσσει στη Ρόδο τον “αρραβώνα” της Δωδεκανήσου με τη Μητέρα-Πατρίδα.

• Η ομόφωνη, κατ’ αρχήν, Συμφωνία για την παραχώρηση της Δωδεκανήσου στην Ελλάδα αποφασίστηκε στις 27 Ιουνίου 1946 στο Παρίσι, από το Συμβούλιο των Υπουργών των Εξωτερικών των νικητριών Μεγάλων Δυνάμεων. Η απόφαση, όμως, αυτή δεν έτυχε άμεσης εφαρμογής, γιατί έπρεπε να προηγηθεί η επικύρωση της Συνθήκης μεταξύ της Ελλάδας και Ιταλίας.

• Στις 2 Φεβρουαρίου 1947, υπογράφεται Συνθήκη Ειρήνης Ιταλίας και Συμμάχων και στο άρθρο 14 αναφέρεται: Η Ιταλία εκχωρεί εις την Ελλάδα εν πλήρει κυριαρχία τας νήσους της Δωδ/σου: Αστυπάλαια, Ρόδο, Χάλκη, Κάρπαθο, Κάσο, Τήλο, Νίσυρο, Κάλυμνο, Λέρο, Πάτμο, Σύμη, Κω και Καστελλόριζο, ως και τας παρακειμένας νησίδας».

• Την 31 Μαρτίου 1947 ο Αγγλος Ταξίαρχος Parker υπογράφει στη Ρόδο το πρωτόκολλο παράδοσης της Δωδεκανήσου στον Ελληνα Στρατιωτικό Διοικητή Αντιναύαρχο Περικλή Ιωαννίδη.

Στο πρωτόκολλο αυτό αναφέρονται τα εξής: «Η κατοχή της Δωδεκανήσου την μεσημβρίαν από την Βρεταννικήν Στρατιωτικήν Διοίκησιν εις την Ελληνικήν τοιαύτην, συμφώνως προς τους όρους της Συμφωνίας της υπογραφείσης εν Αθήναις υπό των Αντιπροσώπων των Κυβερνήσεων Μεγάλης Βρεταννίας και Ελλάδος».

• Η Στρατιωτική Ελληνική Διοίκηση ήταν μεταβατική περίοδος μέχρι την Ενσωμάτωση.

• Στις 22 Οκτωβρίου 1947 επικυρώνεται η Συνθήκη Ελλάδας-Ιταλίας και στις 28 του ίδιου μήνα γίνεται η προσάρτηση και η Δωδεκάνησος αποτελεί, πλέον, ελληνικό έδαφος. Δεν έμενε, παρά να οριστεί η επίσημη, τυπική τελετή της Ενσωμάτωσης.

• Στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως 7/9.1.1948 δημοσιεύεται ο Νόμος 518/48 «περί ποσαρτήσεως της Δωδεκανήσου εις την Ελλάδα», ο οποίος στην πρώτη παράγραφο του μόνου άρθρου αναφέρει: «Αι νήσοι της Δωδεκανήσου Ρόδος, Κάλυμνος, Κάρπαθος, Αστυπάλαια, Νίσυρος, Πάτμος, Χάλκη, Κάσος, Τήλος,Σύμη, Κως, Λέρος και Καστελλόριζον, ως και αι παρακείμεναι νησίδες είναι προσηρτημέναι εις το Ελληνικόν Κράτος από της 28ης Οκτωβρίου 1947».

• Στις 7 Μαρτίου 1948, με την παρουσία του επίσημου Ελληνικού Κράτους, ήτοι του Ανώτατου Αρχοντα, των Μελών της Κυβέρνησης και της Στρατιωτικής Ηγεσίας επισφραγίζεται σε επίσημη τελετή η Ενσωμάτωση της Δωδεκανήσου με την Ελλάδα. Ηταν η ημέρα της δικαίωση των αγώνων και της ανταμοιβής των θυσιών του δωδεκανησιακού λαού.
Υστερα από 638 χρόνια σκλαβιάς...

Πηγή : Πώς έφθασαν τα Δωδεκάνησα στην Ενσωμάτωση | Η ΡΟΔΙΑΚΗ http://www.rodiaki.gr/article/273159/pws-efthasan-ta-dwdekanhsa-sthn-enswmatwsh#ixzz4M0NPAwF9
Follow us: @irodiaki on Twitter | efimeridarodiaki on Facebook

===============================================

Πάτμος ιστορικά στοιχεία

Η ΠΟΡΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΝΩΣΗ ΤΗΣ ΔΩΔΕΚΑΝΗΣΟΥ ΜΕ ΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΣΤΙΣ 7 ΜΑΡΤΙΟΥ 1948

Στις αρχές του 19ου αιώνα η Οθωμανική αυτοκρατορία " ο μεγάλος ασθενής ", διαλύετε σιγά σιγά. Στις 20 Μαΐου 1912 ολοκληρώνεται η κατάληψη των Δωδεκανήσων από Ιταλικά στρατεύματα υπό τον αντιστράτηγο Giovanni Ameglio. Λήγει έτσι η κυριαρχία της Τουρκίας στα νησιά που κράτησε 350 χρόνια. Η Ιταλία χρειάζεται τα νησιά που τα θεωρεί απαραίτητα για τους οραματισμούς της για κυριαρχία του στόλου της στη Μεσόγειο. Οι κάτοικοι όμως των νησιών αντιδρούν άμεσα.Στις 4 Ιουνίου 1912 αντιπρόσωποι από όλα τα Δωδεκάνησα οργανώνουν στη Πάτμο πανδωδεκανησιακό συνέδριο και κηρύσσουν τα νησιά αυτόνομη "Πολιτεία του Αιγαίου" σαν πρώτο βήμα στην ένωση με την Ελλάδα. Οι Ιταλοί σκληραίνουν τη στάση τους. Όλοι οι πρωτεργάτες αυτής της πρωτοβουλίας συλαμβάνονται.
Η εποχή είναι ταραγμένη με συνεχείς εξελίξεις και η Ιταλική εξωτερική πολιτική προσπαθεί με κάθε τρόπο να αποκτήσει διεθνή ερείσματα για να προσαρτήσει τα νησιά. Συμφωνεί με την Τουρκία να της τα ξαναδώσει και η Τουρκία της αναγνωρίζει την κυριαρχία στην Λιβύη. Όμως αμέσως ξεσπάνε οι βαλκανικοί πόλεμοι. Η Ιταλία ότι συμφωνίες και αν κάνει, στην ουσία καθυστερεί στην εφαρμογή για να κατορθώσει να κλείσει το Δωδεκανησιακό ζήτημα υπέρ της. Η Τουρκία αντιμετωπίζει τον συνασπισμό των Βαλκανικών χωρών και νικιέται.
Η Ελλάδα διπλασιάζετε σε έκταση αλλά δεν κατορθώνει να προσαρτήσει τα Δωδεκάνησα που τα κρατάει η Ιταλία προσωρινά σαν διεθνής τοποτηρητής. Ξεκινάει ο πρώτος παγκόσμιος πόλεμος. Η Ιταλία υπογράφει μυστική συμφωνία να σταθεί στο πλευρό των δυνάμεων της Αντάντ με αντάλλαγμα την παραχώρηση των νησιών. Όμως με το τέλος του πολέμου μετά τον εθνικό διχασμό το διωγμό του βασιλιά Κωνσταντίνου και τις ένδοξες σελιδες του ελληνικού στρατού στο Μακεδονικό μέτωπο, η Ελλάδα κάθεται κι αυτή στο τραπέζι των νικητών. Στις 28 Ιουνίου 1919, υπογράφεται η συνθήκη των Βερσαλλιών, με την οποία τελειώνει ο Α! Παγκόσμιος πόλεμος.
Οι εξελίξεις είναι ευνοϊκές. Στις 16 Ιουλίου 1919 υπογράφεται στο Παρίσι η συμφωνία Τιττόνι-Βενιζέλου που ικανοποιεί σε μεγάλο βαθμό τα δωδεκανησιακά αιτήματα. Η Ιταλία, με βάση την παραπάνω συμφωνία, παραχωρεί στην Ελλάδα τα Δωδεκάνησα, εκτός από τη Ρόδο, που θα παραμείνει για 5 χρόνια ακόμα υπό ιταλική κυριαρχία, μέχρι να αποφασίσουν με δημοψήφισμα οι κάτοικοί της.
Η συνθήκη των Σεβρών που υπογράφεται από τον Ελευθέριο Βενιζέλο τον Ιούλιο- Αύγουστο του 1920, δικαιώνει πέρα για πέρα όλες τις ελληνικές θέσεις. Σύμφωνα με την συνθήκη η Τουρκία παραιτείται υπέρ της Ιταλίας κάθε δικαιώματος και τίτλου επί των νήσων του Αιγαίου, (Δωδεκάνησα) ενώ με άλλη συνθήκη, την ίδια ημέρα, η Ιταλία παραιτείται υπέρ της Ελλάδας όλων των δικαιωμάτων και των τίτλων της επί των νησιών. Όμως η μικρασιατική καταστροφή τα ανατρέπει όλα αυτά. Η Ιταλία μπρος στην εξασθενημένη Ελλάδα αθετεί τις υπογραφές της και ακυρώνει τα συμφωνηθέντα. Τα Δωδεκάνησα πρέπει να περιμένουν άλλα 18 χρόνια.
Στην Ιταλία με τους φασίστες του Μουσολίνι στην εξουσία, έχουν αναβιώσει οι μεγαλοιδεάτικες απόψεις περί MARE NOSTRUM, σε αντιστοιχία με την ρωμαική αυτοκρατορία. Λίγο πριν τον δεύτερο παγκόσμιο πόλεμο το 1936 έρχεται στα Δωδεκάνησα νέος διοικητής, ο De Vecchi, που αντικαθιστά την σχετικά ήπια διοίκηση του Mario Lago. Ξεκινάει μια προσπάθεια βίαιου εκφασισμού και αφελληνισμού των νησιών. Καταργούνται τα ελληνικά σχολεία, απολύονται οι έλληνες δάσκαλοι.
Επιβάλονται τα ιταλικά σαν γλώσσα σε όλες τις βαθμίδες της εκπαίδευσης. Όμως το εθνικό φρόνημα των κατοίκων των νησιών δεν κλονίζεται στο ελάχιστο. Φτάνει να θυμηθούμε το σύνταγμα εθελοντών δωδεκανησίων που σχηματίστηκε αμέσως μετά την επίθεση της Ιταλίας στην Ελλάδα και πολέμησε στις επιχειρήσεις στην Αλβανία, για να καταλάβουμε την αγάπη για τη Ελλάδα και τον πόθο για την ένωση με την πατρίδα.
Το 1943 με την συνθηκολόγηση της Ιταλίας, τα νησία τα καταλαμβάνουν οι γερμανοί που τα παρέδωσαν στους άγγλους το 1945 με το τέλος του πολέμου. Η βρετανική στρατιωτική διοίκηση κράτησε δυο χρόνια. Στις 31 Μαρτίου του 1947 τα νησιά παραδόθηκαν στον εκπρόσωπο της Ελλάδας αντιναύρχο Περικλή Ιωαννίδη. Το 1948 έγινε η επίσημη προσάρτηση στις 9 Ιανουαρίου και συστήθηκε η Γενική διοίκηση Δωδεκανήσου, με πρώτο διοικητή τον γιατρό Νικόλαο Μαυρή.

ΠΑΤΜΟΣ ΝΕΩΤΕΡΗ ΙΣΤΟΡΙΑ

Πάτμος ιστορικά στοιχεία

Η ΠΟΡΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΝΩΣΗ ΤΗΣ ΔΩΔΕΚΑΝΗΣΟΥ ΜΕ ΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΣΤΙΣ 7 ΜΑΡΤΙΟΥ 1948

ΠΑΤΜΟΣ ΝΕΩΤΕΡΗ ΙΣΤΟΡΙΑ

Πάτμος ιστορικά στοιχεία

Η ΠΟΡΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΝΩΣΗ ΤΗΣ ΔΩΔΕΚΑΝΗΣΟΥ ΜΕ ΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΣΤΙΣ 7 ΜΑΡΤΙΟΥ 1948

ΠΑΤΜΟΣ ΝΕΩΤΕΡΗ ΙΣΤΟΡΙΑ

Πάτμος ιστορικά στοιχεία

Η ΠΟΡΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΝΩΣΗ ΤΗΣ ΔΩΔΕΚΑΝΗΣΟΥ ΜΕ ΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΣΤΙΣ 7 ΜΑΡΤΙΟΥ 1948

ΠΑΤΜΟΣ ΝΕΩΤΕΡΗ ΙΣΤΟΡΙΑ

=============================================

Παλιοί ιταλικοί χάρτες-ντοκουμέντα, από την εποχή της ιταλικής κυριαρχίας στα Δωδεκάνησα, επιβεβαιώνουν περίτρανα την ελληνική κυριαρχία σε αυτά και καταρρίπτουν τις τουρκικές διεκδικήσεις ως αβάσιμες και παράνομες!

Το 1923, όταν υπεγράφη η Συνθήκη της Λωζάννης, η Ιταλία κατείχε τα Δωδεκάνησα, νησιά, νησίδες και βραχονησίδες, που αποτυπώνονται σαφώς στους ιταλικούς χάρτες και άρα η Τουρκία αποδέχεται με την υπογραφή της την παραπάνω τότε ιταλική κυριαρχία!
Επιμέλεια: Ευθύμιος Χατζηϊωάννου.
Σύμφωνα με έγκυρους ιστορικούς μελετητές και πολιτικούς αναλυτές διεθνών διπλωματικών θεμάτων, «κόλαφο» για την τουρκική επιθετικότητα εναντίον της χώρας μας αποτελούν οι παλιοί ιταλικοί χάρτες – ντοκουμέντα, που επιβεβαιώνουν περίτρανα τα εθνικά μας δίκαια, αφού κατοχυρώνουν απόλυτα την ελληνική κυριαρχία επί των Δωδεκανήσων. Οι συγκεκριμένοι χάρτες, που αποτελούν αναμφισβήτητα ιστορικά ντοκουμέντα, όχι μόνον καθορίζουν σαφέστατα την θαλάσσια συνοριακή γραμμή Ελλάδας – Τουρκίας, αλλά και καταδεικνύουν, ότι οι Τούρκοι μας χρωστούν και είκοσι νησιά, νησίδες και βραχονησίδες, που βρίσκονται κοντά στις Μικρασιατικές ακτές!
Όπως αναφέρουν οι συγκεκριμένοι μελετητές και αναλυτές με δημοσιεύματά τους,
τα Δωδεκάνησα είχαν τεθεί υπό Ιταλική Κατοχή το 1912, που διατηρήθηκε έως το 1947, όταν μετά την λήξη του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου αποδόθηκαν από τους Συμμάχους πανηγυρικά στην Ελλάδα, που συνέβαλε τα μέγιστα στην συμμαχική νίκη εναντίον των δυνάμεων του Άξονα και ήταν νικήτρια της Ιταλίας κατά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο. Η παράδοση των Δωδεκανήσων στην Ελλάδα πραγματοποιήθηκε με την Συνθήκη Ειρήνης των Παρισίων, στις 10-2-1947!
Ο ιταλικός χάρτης, που κυκλοφόρησε και σε καρτ-ποστάλ, δείχνει με μαύρη διακεκομμένη γραμμή την θαλάσσια μεθόριο με την Τουρκία και δεν αφήνει κανένα περιθώριο παρερμηνειών και αμφισβητήσεων από τους Τούρκους
Στην Συνθήκη αυτή και συγκεκριμένα στο άρθρο 14, παράγραφος 1, αναφέρεται ρητά:
«Η Ιταλία εκχωρεί εις την Ελλάδα εν πλήρει κυριαρχία τας νήσους της Δωδεκανήσου, τας κατωτέρω απαριθμουμένας, ήτοι: Αστυπάλαιαν, Ρόδον, Χάλκην, Κάρπαθον, Κάσον,Τήλον, Νίσυρον, Κάλυμνον, Λέρον, Πάτμον, Λιψόν, Σύμην, Κω και Καστελλόριζον, ως και τας παρακειμένας νησίδας»!
Τα συγκεκριμένα νησιά, που παραχωρήθηκαν τότε στην χώρα μας, περιλαμβάνονται σε ιταλικούς χάρτες, οι οποίοι χρησιμοποιήθηκαν και για την σύνταξη της Συνθήκης των Παρισίων. Οι χάρτες αυτοί είχαν σχεδιαστεί επισήμως από τους Ιταλούς κατά την διάρκεια της Ιταλικής Κατοχής της Δωδεκανήσου και δείχνουν, ποιά νησιά του Ν.Α. Αιγαίου βρίσκονταν υπό ιταλική κυριαρχία και δεν ανήκαν τότε στην Τουρκία. Και, βέβαια, δεν μπορούν να ανήκουν και σήμερα στους Τούρκους, επειδή εκχωρήθηκαν επ΄ ακριβώς από την Ιταλία στην Ελλάδα!
Ένας από τους χάρτες αυτούς, μάλιστα, φέρει την πλέον έγκυρη υπογραφή του «Ιταλικού Υπουργείου Αποικιών» και κυκλοφόρησε το 1929 σε ιταλική κάρτ – ποστάλ στα Δωδεκάνησα, στα πλαίσια της ιταλικής κατοχικής πολιτικής. Αυτός δείχνει με μαύρη διακεκομμένη γραμμή την θαλάσσια μεθόριο με την Τουρκία και δεν αφήνει κανένα περιθώριο παρερμηνειών και αμφισβητήσεων από τους Τούρκους!
Τα νησιά, που ήσαν υπό ιταλική κυριαρχία, εκχωρήθηκαν στην Ελλάδα και δεν έχουν κανένα δικαίωμα να κατέχουν ή να διεκδικούν οι Τούρκοι
Ένας άλλος ιταλικός χάρτης, εκτυπωμένος στο Μιλάνο, επίσης το 1929, είναι απόλυτα βασισμένος στον πρώτο και περιέχει περισσότερες και ευκρινέστερες λεπτομέρειες.
Σε αυτόν αναγράφεται ολοκάθαρα, ότι το Αγαθονήσι, το Φαρμακονήσι και οι Βραχονησίδες Ίμια (Λιμνιά) είναι εκτός Τουρκίας, ευρισκόμενες τότε εντός Ιταλικής Κατοχής, που σημαίνει, ότι αποτελούν σήμερα έδαφος της Ελλάδος, στην οποία εκχωρήθηκαν με την σύμφωνη γνώμη και υπογραφή της Ιταλίας και των Συμμάχων!
Στον ίδιο χάρτη φαίνεται, επίσης, καθαρά, ότι η νήσος Αρκός (τ. Καρά Αντά), που βρίσκεται μπροστά από την Αλικαρνασσό (τώρα Μποντρούμ) δεν είναι τουρκική, αλλά υπό Ιταλική Κατοχή και άρα ελληνική!
Ακόμη, φαίνεται ολοκάθαρα, ότι τα νησιά Ρω (Άγιος Γεώργιος), Μεγίστη (Καστελόριζο), Υψηλή (Στρογγύλη) είναι εκτός Τουρκίας, δηλαδή εντός της τότε Ιταλικής Κατοχής και εντός πια της Ελλάδος, στην οποία και εκχωρήθηκαν!
Το ίδιο ισχύει και για τα νησιά Βόλος (Κάτω Βόλος), την Αλιμεντάρια και την Καράβολα (τ. Κέκοβα, πλάϊ στα υποθαλάσσια ερείπια της αρχαίας Δολίχης ή Δολιχίστης δεν είναι τουρκικά, αλλά υπό Ιταλική Κατοχή και άρα ελληνικά!
Οι παράνομες απαιτήσεις της Τουρκίας, η οποία παραβλέπει το Άρθρο 15 της Συνθήκης της Λωζάννης
Όπως υποστηρίζουν οι συγκεκριμένοι πολιτικοί αναλυτές, μετά την Μικρασιατική Καταστροφή, νιώθοντας ενισχυμένη η Τουρκία, άρχισε να διαμαρτύρεται για την ιταλική κατοχή των παραπάνω πλαϊνών στα Μικρασιατικά παράλια, νησιών, προβάλλοντας παράνομα την Συνθήκη της Λωζάννης του 1923, που θεωρεί τουρκικό νησί, όποιο βρίσκεται σε απόσταση 3 μιλίων από τις ακτές της, με εξαίρεση, όμως, άλλης «αντιθέτου διατάξεως» της ίδιας Συνθήκης.
Γράφει στο Άρθρο 12 η Συνθήκη της Λωζάνης:
«Εκτός αντιθέτου διατάξεως της παρούσης Συνθήκης, αι νήσοι, αι κείμεναι εις μικροτέραν απόστασιν των τριών μιλίων της ασιατικής ακτής, παραμένουσι υπό την τουρκικήν κυριαρχίαν».
Η αντίθετη διάταξη», όμως, είναι στο άρθρο 15 και περιέχει την συγκλονιστική παραίτηση της Τουρκίας από όλα τα Δωδεκάνησα!
Συγκεκριμένα, στο Άρθρο 15 της Συνθήκης της Λωζάννης, αναφέρονται τα εξής:
«Η Τουρκία παραιτείται υπέρ της Ιταλίας παντός δικαιώματος και τίτλου επί των κάτωθι απαριθμουμένων νήσων, τουτέστι της Αστυπάλαιας, Ρόδου, Χάλκης, Καρπάθου, Κάσσου, Τήλου, Νισύρου, Καλύμνου, Λέρου, Πάτμου, Λειψούς, Σύμης και Κω, των κατεχομένων νυν υπό την Ιταλίαν και των νησίδων των εξ αυτών εξαρτωμένων, ως και της νήσου Καστελλορίζου»!
Το 1923, όταν υπεγράφη η Συνθήκη της Λωζάννης, η Ιταλία κατείχε τα Δωδεκάνησα, νησιά, νησίδες και βραχονησίδες, που αποτυπώνονται σαφώς στους ιταλικούς χάρτες και άρα η Τουρκία αποδέχεται με την υπογραφή της την παραπάνω τότε ιταλική κυριαρχία
Είναι σαφές, ότι η Τουρκία, επειδή δεν αναφέρονται ονομαστικά τα νησιά Αγαθονήσι και Φαρμακονήσι, επικεντρώνει σε αυτά την αιχμή των διεκδικήσεών της, αφού «γκριζάρισε» πρώτα τα Ίμια, χωρίς, όμως, να έχει ουδεμία βάσιμη δικαιολογία για τις βλέψεις της.
Το 1923, όταν υπεγράφη η Συνθήκη της Λωζάννης, η Ιταλία κατείχε τα Δωδεκάνησα, νησιά, νησίδες και βραχονησίδες, που αποτυπώνονται σαφώς στους ιταλικούς χάρτες και άρα η Τουρκία αποδέχεται με την υπογραφή της την παραπάνω τότε ιταλική κυριαρχία.
Όταν, αργότερα μετάνιωσε, άρχισε να προβάλει το άρθρο 12 της Συνθήκης της Λωζάννης (τα εντός 3 μιλίων νησιά), αποσιωπώντας, όμως, το άρθρο 15 της ίδιας Συνθήκης, με το οποίο παραιτείται από κάθε διεκδίκηση επί των Δωδεκανήσων!
Έτσι, πιέζοντας, κατάφερε να πείσει την Ιταλία να της παραχωρήσει μια σειρά νησιών, τα οποία δεν της ανήκαν και τα οποία της παραχωρήθηκαν τελικά, κατά παράβασης της Συνθήκης της Λωζάννης. Τα νησιά αυτά είναι τα παρακάτω 20, όπως αναφέρονται στην επισήμως υπογεγραμμένη Ιταλο-Τουρκική Συμφωνία της 4ης Ιανουαρίου 1932:
«Volo (Gatal-Ada), Ochendra (Uvendire), Fournachia (Furnakya), Kato Volo (Katovolo), Prassoudi (Prasudi) (soyth-east of Catovolo). The islets of Tchatallota, Pighi, Nissi-Tis-Pighi, Agricelia reef, Proussecliss (rock),Pano Makri, Kato Makri (including the rocks), Marathi, Roccie Voutzaky (Rocci Vutchaki), Dacia (Dasya),Nissi-Tis Dacia, Prassoudi (north of Dacia), Alimentarya (Alimentaria), Caravola (Karavola)». Και το «Kara-Ada» (σ.σ. Αρκός) στον κόλπο της Αλικαρνασού!
Οι ιταλο-τουρκικές Συμφωνίες, που «κρύβουν» οι Τούρκοι και αποδεικνύουν τα ελληνικά κυριαρχικά δικαιώματα σε μικρά νησιά της Δωδεκανήσου
Όπως αντιλαμβάνεται ο καθένας, όλα σχεδόν τα παραπάνω ονόματα είναι ελληνικά, κάτι που δείχνει την αδιάκοπη ελληνικότητα των νησιών αυτών, τα οποία παραχωρήθηκαν από την Ιταλία προς την Τουρκία παρανόμως, αφού η Τουρκία, με το άρθρο 15 της Συνθήκης της Λωζάννης είχε παραιτηθεί κάθε δικαιώματος προς αυτά και τα Δωδεκάνησα γενικά!
Η Τουρκία συνυπέγραψε τότε με την Ιταλία το συμπληρωματικό Πρωτόκολλο της 28ης Δεκεμβρίου 1932, με το οποίο καθοριζόταν επ΄ ακριβώς από κοινή επιτροπή και δια 37 σημείων, τα θαλάσσια σύνορα μεταξύ των ιταλοκρατούμενων Δωδεκανήσων και της Τουρκίας, με ρητή αναφορά και στα Ίμια (τ. Καρντάκ) να ανήκουν στην Δωδεκάνησο!
Η Τουρκία, όμως, και πάλι έχει μετανιώσει για εκείνες τις Συμφωνίες και τα Πρωτόκολλα και ζητά να μας πάρει τα μη ρητώς αναφερόμενα στο άρθρο 12 της Συνθήκης της Λωζάννης Δωδεκάνησα, ήτοι τα νησιά Αγαθονήσι, Φαρμακονήσι, Ίμια και άλλα, διαμελίζοντας την Ελλάδα στο Αιγαίο! Έτσι η Άγκυρα, έχει παραχώσει τις παραπάνω Ιταλο-Τουρκικές Συμφωνίες, τις οποίες θεωρεί διμερείς και όχι επισήμως διεθνείς, υποσκάπτοντας εσκεμμένα την αδιαμφισβήτητη ισχύ και το κύρος τους!
Το μεγάλο όπλο, που έχει η Ελλάδα, εναντίον της τουρκικής επιθετικότητας, προσφεύγοντας στα Διεθνή Δικαστήρια
Σύμφωνα, όμως, με τις εκτιμήσεις των αναλυτών, η Ελλάδα, έχει το μεγάλο όπλο να απαντήσει πλέον στην κλιμακούμενη τουρκική επιθετικότητα στα Δωδεκάνησα, προσφεύγοντας στα Διεθνή Δικαστήρια και ζητώντας την απόδοση των 20 αυτών νησίδων, ως παρανόμως εκχωρηθέντων – κατά παράβαση του άρθρου 15 της Συνθήκης της Λωζάννης – από την Ιταλία στην Τουρκία!
Το Διεθνές Δικαστήριο μπορεί να βγάλει δύο αποφάσεις:
1. Ή θα δικαιώσει την Ελλάδα, προτάσσοντας την ισχύ της Συνθήκης της Λωζάννης και ακυρώνοντας την Ιταλο-Τουρκική Συμφωνία
2. Ή θα διατηρήσει μεν την ισχύ της Συνθήκης της Λωζάννης, αλλά θα αναγνωρίσει και την Ιταλο-Τουρκική Συμφωνία του 1932 και το συμπληρωματικό Πρωτόκολλό της, σαν οικοιοθελή παραχώρηση της Ιταλίας προς την Τουρκία..
Στην μεν πρώτη περίπτωση η Τουρκία ηττάται συντριπτικά και επιβεβαιώνεται Διεθνώς και Νομικώς ότι ουδένα δικαίωμα έχει επί των Δωδεκανήσων, τα οποία εκχωρήθηκαν τελικά από την Ιταλία στην Ελλάδα! Η Ελλάδα θα κερδίσει τότε 20 ακόμη νησιά, τα οποία θα έχει κάθε άνεση να διαπραγματευτεί με μεγαλοκαρδία, προκειμένου να εξασφαλίσει την άρση των τουρκικών προκλήσεων και την αναγνώριση εθνικού μας χώρου, FIR και συνόρων.
Στην δε δεύτερη περίπτωση, θα αναγνωριστεί Διεθνώς και δεσμευτικώς η ισχύς της Ιταλο-Τουρκικής Συμφωνίας και του συμπληρωματικού της Πρωτοκόλλου του 1932, όπου ορίζονται ρητώς και επ΄ ακριβώς τα θαλάσσια σύνορα και η κυριαρχία επί νήσων, νησίδων, βραχονησίδων, μετατρέποντας την διμερή Συμφωνία σε Διεθνώς κατοχυρωμένη, επίσημη και ενεργή! Οπότε θα πρόκειται για, επίσης, μεγάλο νομικό και διπλωματικό θρίαμβο της Ελλάδας, στερώντας κάθε δικαιώματος την Τουρκία επί των Δωδεκανήσων!

============================================

Η Τουρκία είναι η μόνη χώρα που επικαλείται και απαιτεί την αποστρατικοποίηση των “νήσων του Ανατολικού Αιγαίου”.

Όσον αφορά τη στρατικοποίηση, το καθεστώς των ελληνικών νησιών του Αν. Αιγαίου διέπεται από διεθνείς συνθήκες. Ειδικότερα:

το καθεστώς των νήσων Λήμνου και Σαμοθράκης διέπεται από τη Σύμβαση της Λωζάννης για τα Στενά του 1923, η οποία αντικαταστάθηκε με τη Σύμβαση του Montreux του 1936,
το καθεστώς των νήσων Μυτιλήνης, Χίου, Σάμου και Ικαρίας διέπεται από τη Συνθήκη Ειρήνης της Λωζάννης του 1923 και
το καθεστώς των Δωδεκανήσων διέπεται από τη Συνθήκη Ειρήνης των Παρισίων του 1947.

Λήμνος και Σαμοθράκη

Η αποστρατικοποίηση των ελληνικών νησιών Λήμνου και Σαμοθράκης- η οποία μαζί με την αποστρατικοποίηση των Δαρδανελλίων, της Θάλασσας του Μαρμαρά και του Βοσπόρου, καθώς επίσης και των τουρκικών νησιών Ίμβρου (Gokceada), Τενέδου (Bozcaada) και Λαγουσών (Tavcan), αρχικώς προεβλέπετο από τη Σύμβαση της Λωζάννης για τα Στενά του 1923- καταργήθηκε από τη Σύμβαση του Montreux του 1936- η οποία, όπως ρητώς μνημονεύεται στο προοίμιό της, αντικατέστησε στο σύνολό της την προαναφερόμενη Σύμβαση της Λωζάννης.

Το δικαίωμα της Ελλάδας να εξοπλίσει τη Λήμνο και τη Σαμοθράκη αναγνωρίσθηκε από την Τουρκία, σύμφωνα και με την επιστολή που απηύθυνε στον έλληνα Πρωθυπουργό στις 6 Μαΐου 1936 ο τότε Τούρκος Πρέσβης στην Αθήνα Roussen Esref, κατόπιν οδηγιών της Κυβέρνησής του. Η Τουρκική Κυβέρνηση επανέλαβε αυτή τη θέση, όταν ο τότε Υπουργός Εξωτερικών της Τουρκίας, Rustu Aras, απευθυνόμενος προς την Τουρκική Εθνοσυνέλευση με την ευκαιρία της κύρωσης της Συμβάσεως του Montreux, αναγνώρισε ανεπιφύλακτα το νόμιμο δικαίωμα της Ελλάδας να εγκαταστήσει στρατεύματα στη Λήμνο και τη Σαμοθράκη, με τις εξής δηλώσεις του: "Οι διατάξεις που αφορούν τις νήσους Λήμνο και Σαμοθράκη, οι οποίες ανήκουν στη γειτονική μας και φιλική χώρα Ελλάδα και είχαν αποστρατικοποιηθεί κατ' εφαρμογήν της Σύμβασης της Λωζάννης του 1923, επίσης καταργήθηκαν με τη νέα Σύμβαση του Montreux και αυτό μας ευχαριστεί ιδιαίτερα" (Εφημερίδα των πρακτικών της Τουρκικής Εθνοσυνέλευσης, τεύχος 12, Ιούλιος 31/1936, σελ. 309). Παρόμοιες διαβεβαιώσεις εδόθησαν σχετικώς, κατά την ίδια περίοδο, εκ μέρους της Τουρκίας προς τις Κυβερνήσεις τρίτων ενδιαφερομένων χωρών.

Το καθεστώς των νησιών Μυτιλήνης, Χίου, Σάμου και Ικαρίας

Όσον αφορά στα προαναφερόμενα νησιά, πουθενά στη Συνθήκη Ειρήνης της Λωζάννης δεν προβλέπεται ότι αυτά θα τελούν υπό καθεστώς αποστρατικοποιήσεως.
Η Ελληνική Κυβέρνηση ανέλαβε μόνον την υποχρέωση, σύμφωνα με το Aρθρο 13 της Συνθήκης Ειρήνης της Λωζάννης, να μην εγκαταστήσει εκεί ναυτικές βάσεις ή οχυρωματικά έργα. Ειδικότερα, το ανωτέρω άρθρο προβλέπει τα εξής:

"Προς εξασφάλισιν της ειρήνης, η Ελληνική Κυβέρνησις υποχρεούται να τηρή εν ταις νήσοις Μυτιλήνη, Χίω, Σάμω και Ικαρία τα ακόλουθα μέτρα:

Αι ειρημέναι νήσοι δεν θα χρησιμοποιηθώσιν εις εγκατάστασιν ναυτικής βάσεως ή εις ανέργερσιν οχυρωματικού τινος έργου.
Θα απαγορευθεί εις την Ελληνικήν στρατιωτικήν αεροπλοίαν να υπερίπταται του εδάφους της ακτής της Ανατολίας. Αντιστοίχως, η Οθωμανική Κυβέρνησις, θα απαγορεύση εις την στρατιωτικήν αεροπλοϊαν αυτής να υπερίπταται των ρηθεισών νήσων.
Αι ελληνικαί στρατιωτικαί δυνάμεις εν ταις ειρημέναις νήσοις θα περιορισθώσι εις τον συνήθη αριθμόν των δια την στρατιωτικήν υπηρεσίαν καλουμένων, οίτινες δύνανται να εκγυμνάζωνται επί τόπου, ως και εις δύναμιν χωροφυλακής και αστυνομίας ανάλογον προς την εφ΄ ολοκλήρου του ελληνικού εδάφους υπάρχουσαν τοιαύτην".

Ενώ η Ελλάδα έχει μέχρι σήμερα εφαρμόσει με συνέπεια τις παραπάνω διατάξεις, η Τουρκία, παρά το γεγονός ότι υποχρεούται σύμφωνα με το ίδιο άρθρο να μην επιτρέπει στα στρατιωτικά της α/φη να υπερίπτανται του εναερίου χώρου των εν λόγω ελληνικών νησιών, έχει επανειλημμένως παραβιάσει και συνεχίζει να παραβιάζει τις σχετικές νομικές της υποχρεώσεις.

Από την άλλη πλευρά, το ίδιο άρθρο επιτρέπει στην Ελλάδα να διατηρεί συνήθη αριθμό καλουμένων για τη στρατιωτική θητεία στρατιωτών, οι οποίοι δύνανται να εκπαιδεύονται επί τόπου, καθώς επίσης και δυνάμεων Χωροφυλακής και Αστυνομίας.

Το καθεστώς των Νήσων του Ν.Α. Αιγαίου (Δωδεκάνησα)

Τα Δωδεκάνησα παραχωρήθηκαν στην Ελλάδα "κατά πλήρη κυριαρχία" από τη Σύμβαση Ειρήνης των Παρισίων, μεταξύ Ιταλίας και Συμμάχων, τον Απρίλιο του 1947. Περαιτέρω, οι διατάξεις της εν λόγω Συνθήκης προβλέπουν την αποστρατικοποίηση των νήσων αυτών: "Αι ανωτέρω νήσοι θα αποστρατιωτικοποιηθώσι και θα παραμείνωσιν αποστρατιωτικοποιημέναι". Στα Δωδεκάνησα υφίστανται ορισμένες δυνάμεις εθνοφυλακής, οι οποίες έχουν δηλωθεί σύμφωνα με τα προβλεπόμενα από τις διατάξεις της συμφωνίας CFE.

Όσον αφορά τους τουρκικούς ισχυρισμούς για αποστρατικοποίηση των Δωδεκανήσων, σημειώνεται ότι:

Η Τουρκία δεν αποτελεί συμβαλλόμενο μέρος σε αυτήν τη Συνθήκη του 1947, η οποία, επομένως, αποτελεί "res inter alios acta" γι' αυτήν, δηλαδή ζήτημα που αφορά άλλα κράτη. Σύμφωνα δε με το άρθρο 34 της Συνθήκης της Βιέννης για το Δίκαιο των Συνθηκών, "μια συνθήκη δεν δημιουργεί υποχρεώσεις ή δικαιώματα για τρίτες χώρες" εκτός των συμβαλλομένων.
Η πρόβλεψη περί αποστρατικοποίησης των Δωδεκανήσων έγινε μετά από αποφασιστική παρέμβαση της Σοβιετικής Ένωσης και απηχεί τις πολιτικές σκοπιμότητες της Μόσχας εκείνη τη χρονική περίοδο. Θα πρέπει ωστόσο να επισημανθεί ότι τα καθεστώτα αποστρατικοποίησης έχασαν το λόγο ύπαρξής τους με τη δημιουργία των συνασπισμών του ΝΑΤΟ και του Συμφώνου της Βαρσοβίας, ως ασύμβατα με τη συμμετοχή χωρών σε στρατιωτικούς συνασπισμούς. Στο πλαίσιο αυτό, το καθεστώς της αποστρατικοποίησης έπαψε να εφαρμόζεται για τα ιταλικά νησιά Panteleria, Lampedusa, Lampione και Linosa, καθώς και για τη Δ. Γερμανία από τη μια πλευρά, και τη Βουλγαρία, Ρουμανία, Αν. Γερμανία, Ουγγαρία και Φιλανδία από την άλλη πλευρά.

Πέραν των ανωτέρω, η Ελλάδα, όπως και κάθε άλλο κυρίαρχο κράτος στον κόσμο, δεν μπορεί να παραιτηθεί από το φυσικό και νόμιμο δικαίωμά της για άμυνα σε περίπτωση απειλής στρεφομένης κατά των νησιών της ή οποιουδήποτε άλλου μέρους της επικράτειάς της. Πόσο μάλλον, τη στιγμή που η Τουρκία, παραβιάζοντας κατάφωρα τον Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών, την απειλεί με πόλεμο σε περίπτωση που ασκήσει ένα νόμιμο και κυριαρχικό δικαίωμα που της παρέχει το διεθνές δίκαιο.

Πέραν δε της απειλής πολέμου, η Τουρκία:

Εισέβαλε στην Κύπρο το 1974, κατά παράβαση των διατάξεων της Συνθήκης Εγγυήσεως για την Κύπρο, στην οποία η Ελλάδα αποτελεί συμβαλλόμενο μέρος, και, παρά τις πολυάριθμες αντίθετες αποφάσεις του Συμβουλίου Ασφαλείας και της Γενικής Συνέλευσης των Ηνωμένων Εθνών, συνεχίζει να διατηρεί μια σημαντική στρατιωτική δύναμη στα κατεχόμενα εδάφη.
Παραβιάζει συστηματικώς τον ελληνικό εθνικό εναέριο χώρο και υπερίπταται με στρατιωτικά αεροσκάφη, συχνά οπλισμένα, ελληνικών νησιών του Αιγαίου και μάλιστα κατοικημένων.
Κατά τις τελευταίες δεκαετίες, διατηρεί σημαντικές στρατιωτικές μονάδες με εναέρια μέσα και αποβατικά σκάφη σε περιοχές της ακτής της Μικράς Ασίας, που ευρίσκονται έναντι των ελληνικών νησιών, γεγονός που συνιστά σοβαρή απειλή κατά της Ελλάδας.

Η προαναφερόμενη κατάσταση πραγμάτων, συνδυαζόμενη με την απειλή πολέμου (casus belli) και τη γενικότερη αναθεωρητική τάση της Τουρκίας ως προς το εδαφικό και νομικό καθεστώς των ελληνικών νησιών που ορίζεται από διεθνείς συνθήκες και το διεθνές δίκαιο γενικότερα, υποχρεώνει και νομιμοποιεί την Ελλάδα να προβεί στην αναγκαία αμυντική προπαρασκευή που θα της επιτρέψει να ασκήσει, εάν παραστεί ανάγκη, το δικαίωμα της νόμιμης άμυνας, το οποίο προβλέπεται από το άρθρο 51 του Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών, και να προστατεύσει τα ελληνικά νησιά.

===========================================